fa مقایسه اثربخشی آموزش ذهن‌آگاهی و بهزیستی روانشناختی بر افسردگی و امید در مبتلایان به دیابت نوع دو توانبخشی rehabilitation روانپرستاری و پرستاری بهداشت روانی Psychiatric and Mental Health Nursing مقدمه: دیابت یک بیماری مزمن، شایع و پیش‌رونده است که باعث چالش بزرگی در زمینه مدیریت بهداشت جامعه شده است. مبتلایان به دیابت معمولا دارای افسردگی بالا و امید پایینی هستند. بنابراین، پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی آموزش ذهن‌آگاهی و بهزیستی روانشناختی بر افسردگی و امید در مبتلایان به دیابت نوع دو انجام شد.<br> روش کار: مطالعه حاضر نیمه‌تجربی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعه پژوهش مبتلایان به دیابت نوع دو ساکن در مناطق یک تا سه شهر تهران و عضو انجمن دیابت تهران در سال 1399 بودند. پس از بررسی معیارهای ورود به مطالعه، تعداد 75 نفر با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و با روش تصادفی در سه گروه (هر گروه 25 نفر) جایگزین شدند. هر یک از گروه‌های آزمایش به تفکیک با روش‌های آموزش ذهن‌آگاهی و بهزیستی روانشناختی برای 10 جلسه 90 دقیقه‌ای (هفته‌ای دو جلسه) آموزش دیدند و گروه کنترل در لیست انتظار برای آموزش قرار گرفت. داده‌ها با پرسش‌های افسردگی بک و کلارک و امید اسنایدر و همکاران جمع‌آوری و با روش‌های خی‌دو، تحلیل واریانس یک راهه، تحلیل کوواریانس چندمتغیری و آزمون تعقیبی بونفرونی در نرم‌افزار SPSS نسخه 19 تحلیل شدند.<br> یافته‌ها: نتایج نشان داد که گروه‌ها از نظر جنسیت، تأهل، تحصیلات، سن و مدت بیماری تفاوت معنی‌داری نداشتند (05/0<p).>P)، اما بین دو روش آموزش ذهن‌آگاهی و بهزیستی روانشناختی در کاهش افسردگی و افزایش امید در آنان تفاوت معنی‌داری وجود نداشت (05/0<p).<br> نتیجه‌گیری: نتایج این پژوهش حاکی از اثربخشی هر دو روش بر کاهش افسردگی و افزایش امید و عدم تفاوت بین این دو روش بود. بنابراین، درمانگران و متخصصان سلامت می‌توانند از روش‌های آموزش ذهن‌آگاهی و بهزیستی روانشناختی برای بهبود ویژگی‌های مرتبط با سلامت مبتلایان به دیابت نوع دو به‌ویژه کاهش افسردگی و افزایش امید استفاده کنند.<br> &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp;<br> &nbsp;</p).<br></p).> Introduction: Diabetes is a chronic, common, and progressive disease that poses a major challenge to community health management. People with diabetes usually have high levels of depression and low level of hope. Therefore, present research aimed to comparison the effectiveness of mindfulness and psychological well-being education on depression and hope in patients with type 2 diabetes. Methods: Present study was semi-experimental with pretest and posttest design with control group. The research population was patients with type 2 diabetes living in areas one to three of Tehran city and member of the Tehran Diabetes Association. After reviewing the inclusion criteria, 75 people were selected by purposive sampling method and randomly replaced in three groups (each group 25 people). Each of the experimental groups separately educated with methods of mindfulness and psychological well-being education for 10 sessions of 90 minutes (per week two sessions) and the control group was placed on the waiting list for education. The data were collected by questionnaires of Beck and Clarck depression and Snyder and et al hope and analyzed by methods of chi-square, one way ANOVA analysis, multivariate analysis of covariance and Bonferroni post hoc test in SPSS software version 19. Results: The results showed that the groups did not significantly different in terms of gender, marriage, education, age and duration of illness (P>0.05). Also, mindfulness and psychological well-being education in comparison with the control group led to significantly decreased depression and significantly increased hope in patients with type 2 diabetes (P<0.001), but between the two methods of mindfulness and psychological well-being education in their decreasing depression and increasing hope there was no significant difference (P>0.05). Conclusions: The results of this study indicated the effectiveness of both methods on reducing depression and increasing hope and no difference between the two methods. Therefore, therapists and health experts can be used from mindfulness and psychological well-being education methods to improve the health-related characteristics of patients with type 2 diabetes, especially to decrease depression and increase hope. آموزش ذهن‌آگاهی, آموزش بهزیستی روانشناختی, افسردگی, امید, دیابت نوع دو Mindfulness Education, Psychological Well-being Education, Depression, Hope, Type 2 Diabetes 39 49 http://ijnr.ir/browse.php?a_code=A-10-5047-1&slc_lang=fa&sid=1 Sogol Shams سوگل شمس MS.Saeedi11366@yahoo.com 13700319475328460022326 13700319475328460022326 No دانشجوی دکتری روانشناسی عمومی گروه روانشناسی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران Shaban Heydari شعبان حیدری shaban.haydari17@yahoo.com 13700319475328460022327 13700319475328460022327 Yes استادیار گروه روانشناسی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران Ramazan Hassanzadeh رمضان حسن‌زاده rhassanzadehd@yahoo.com 13700319475328460022328 13700319475328460022328 No استاد گروه روانشناسی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران