دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران شمال ، 3199847811@iau.ir
چکیده: (5 مشاهده)
مقدمه: سواد اطلاعاتی به عنوان شایستگی حیاتی برای پرستاران، به ویژه در بخش های مراقبت ویژه که با شرایط بحرانی و نیاز به تصمیم گیری سریع و مبتنی بر شواهد مواجه هستند، شناخته می شود. با وجود اهمیت آن، شکاف قابل توجهی بین انتظارات و توانایی واقعی پرستاران در این زمینه وجود دارد. این مطالعه با هدف کاوش چالش ها و نیازهای سواد اطلاعاتی پرستاران شاغل در بخش های ویژه از دیدگاه خود آنان انجام شد.
روش کار: این پژوهش، بخش کیفی یک مطالعه ترکیبی از نوع متوالی اکتشافی بود که با رویکرد تحلیل محتوای قراردادی انجام شد. 15 مشارکت کننده به روش نمونه گیری هدفمند با حداکثر تنوع از میان پرستاران شاغل در بخش های ویژه (ICU، CCU، اورژانس) بیمارستان های منتخب دانشگاه علوم پزشکی تهران انتخاب شدند. داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختار یافته و عمیق جمع آوری و تا رسیدن به اشباع داده ها ادامه یافت. تحلیل داده ها همزمان با جمع آوری و با استفاده از روش گرانهایم و لاندمن (۲۰۰۴) انجام شد. تحلیل مصاحبه ها با استفاده از نرم افزار MAXQDA نسخه 20 انجام شد.
یافتهها: تحلیل داده ها منجر به استخراج ۲۱۴ کد اولیه شد که در قالب ۱2 زیر طبقه و ۳ طبقه اصلی دسته بندی گردید. طبقات اصلی شامل: 1- موانع فردی (ضعف در مهارت جستجوی نظام مند و پیشرفته، محدودیت زمانی ناشی از فشار کاری، خودکارآمدی پایین در بکارگیری اطلاعات، تردید نسبت به صحت منابع، ضعف در سواد دیجیتال و فناوری اطلاعات و ضعف در ارزیابی و تشخیص اطلاعات مستند و معتبر) 2- موانع سازمانی (ضعف زیر ساخت های ارتباطی و اینترنت، محدودیت دسترسی به پایگاه های اطلاعاتی، عدم برگزاری کارگاه های توانمند سازی و نبود کتابدار یا مشاور اطلاعاتی) و 3- موانع حرفه ای (ضعف نظام آموزش مبتنی بر شواهد و عدم نگرش و فرهنگ حرفه ای نسبت به استفاده از شواهد) بود.
نتیجهگیری: پرستاران شاغل در بخشهای ویژه با مجموعهای درهم تنیده از چالشهای فردی، سازمانی و حرفهای در حوزهی سواد اطلاعاتی مواجه هستند که به طور مستقیم بر کیفیت مراقبت مبتنی بر شواهد تأثیر میگذارد. یافتهها بر ضرورت طراحی و اجرای مداخلات هدفمند و چند سطحی شامل آموزش عملی مهارتهای جستجوی پیشرفته، بهبود زیرساختهای فناوری، و بازنگری در برنامههای درسی پرستاری تأکید دارد تا شکاف بین شایستگیهای ادراک شده و بالفعل پرستاران کاهش یابد. اجرای این راهکارها میتواند پرستاران را برای مشارکت فعالتر در تصمیمگیریهای بالینی مبتنی بر شواهد توانمند ساخته و در نهایت به ارتقای کیفیت و ایمنی مراقبت از بیماران منجر شود.
rozeh M, Abazari Z, Pashaeypoor S. An Exploration of Information Literacy Challenges among Nurses in Intensive Care Settings: A Qualitative Study. IJNR 2026; 21 (3) URL: http://ijnr.ir/article-1-3083-fa.html
روضه محبوبه، اباذری زهرا، پاشایی پور شهزاد. کاوش چالش های سواد اطلاعاتی پرستاران شاغل در بخش های ویژه: یک مطالعه کیفی. نشریه پژوهش پرستاری ایران. 1405; 21 (3)